Decoratief

Jones Owen was een van de eerste mensen die ornamentatie van verschillende beschavingen, tijden en werelddelen bijeenbracht in een boek over kleurenleer. Het boek The grammar of ornament is nog steeds een van dé boeken voor designers. Jones was het niet zo zeer te doen om het kopiëren van de decoraties ansig maar meer om de invloed van repeterende vormen en kleuren op het karakter van een voorwerp. Daarbij maakt het niet uit of dit een vaas of een gebouw is. Een willekeurige aardewerken vaas kan met de goede decoratie op Nederlands Delfsblauw lijken maar net zo goed op Grieks zwartfigurig aardewerk. Jones Owen zocht naar nieuwe patronen en kleurcombinaties die helemaal bij zijn tijd zouden passen. Dat hij daarbij een tijdloos meesterwerk achterliet geeft nog steeds vorm en kleur aan onze alledaagse dingen.

geologie van vulkaan hellingen

Het is bizar, maar nergens is enige informatie te vinden over het in kaartbrengen van vulkaanhellingen. Toch zijn er facinerende geologische kaarten van vele vulkanen gemaakt. Ik schat in dat de bonte kleuren iets vertellen over de vele uitbarstingen en de mineralen die met de lava afgezet zijn in het gebied. Zeker weten doe ik het niet, maar het lijkt me nogal een gevaarlijke klus om bij veelal actieve vulkanen grondboringen te verrichten om de samenstelling te achterhalen. Net zoiets als met een scherpe naald in een ballon prikken en dan hopen dat de lucht er in blijft zitten. Ondanks dat mijn missie om meer te weten te komen over de geologische expedities naar vulkaanhellingen jammerlijk gefaald heeft ben ik wel zeer voldaan met de mooi gekleurde platen die heel goed de grilligheid van vulkanen weerspiegelen. Dat is toch zeker iets om warm van te worden.

vrijheidsbeeld

Gustave Eiffel is het beroemdst geworden doordat hij de eifeltoren bouwde. Hij ontwierp dat ranke bouwwerk niet zelf, dat deden twee van zijn medewerkers. Een van hen, Maurice Koechlin, werkte samen met Eiffel aan de constructie van het vrijheidsbeeld. Dit beeld zou eigenlijk helemaal niet in Amerika  komen te staan, maar aan het Suezkanaal als vuurtoren. Eiffel ontwierp de staalconstructie die de basis van van het beeld vormen. Het overige geraamte en de bevestigingsmethode van de vele koperen platen waar het beeld uit bestaat werden ontworpen door Maurice Koechlin, een medewerker van Gustave Eiffel. Vreemd genoeg is er maar weinig bekend over deze medewerker van Eiffel, die later het bedrijf van Gustave Eiffel overnam.

opaal

Laat ik eens beginnen met te zeggen dat er 20 soorten opaal zijn. Van heel saai bruin tot heel exotisch komen ze voor. De meest gewaardeerde stenen zijn de glinsterende varianten met mooie kleurenwisselingen. Die schitterende kleuren ontstaan als het licht erop valt, maar het licht is maar een klein deel van de verklaring.

Opaal is een zogeheten amorfe variëteit van kwarts, een gehydrateerd siliciumdioxide. Dat gehydrateerd mag je heel letterlijk nemen want soms bestaat het wonderlijke mineraal wel voor 20% uit water.  Als het licht op het opaal valt dringt een gedeelte door tot minieme, regelmatig gerangschikte openingen binnen de microstructuur van het opaal. Daar wordt het teruggekaatst vanaf een soort fijne laagjes van kiezelzuur. Dit gebeurt op zo’n manier dat de lichtgolven elkaar beïnvloeden. Ze worden afgebogen, versterken elkaar of zorgen juist voor demping van een lichtgolf. Daardoor ontstaan verschillende kleuren en is het formidabele kleurenspel (ook wel opalescentie genoemd) een feit.

 

letterlijk bijzonder

Soms kom je van die dingen tegen die gewoon er om vragen om bekeken te worden. Zo ook het bijzonder mooie abc van Marin van Uhm. Gewoon genieten. Een bekende (inmiddels dode) modeontwerper zou gezegd hebben; "wat een mooie vormen en wat een kleuren! En hij zou groot gelijk hebben gehad. Nieuw? Nee, maar ook nog niet oud. Dit is gewoon tijdloos mooi met een hoofdletter Mmmm. Er staat uiteraard Frumingelo, de verhaspeling van het Antilliaanse frominga (wat mier betekent) met de toevoeging "lo". Tezamen vormt het een alternatieve schrijfwijze voor  mijn familienaam Van Mierlo: Frumingelo!

Goddelijke verhouding

Divina proportione, oftewel "De Goddelijke verhouding" is een boek van Luca Pacioli. Deze middeleeuwer schreef dit boek om een ode te brengen aan de bijzondere geometrische vormen van de natuur. Het boek gaat in op de afmetingen en andere eigenschappen van vlakke en ruimtelijke figuren. Naast de bol en de piramide zijn er ook zeer exotische figuren in het boek opgenomen waaronder de tetraëder, de dodecaëder en de octaëder. Aleen de namen maken al indruk. Daarnaast behandelt het boek de theorie over de gulden snede. Nu had Luca Pacioli een goede vriend genaamd Leonardo Da Vinci. Da Vinci, zo wat bij eenieder bekend door zijn schilderij van een glimlachende dame, maakte voor het boek van Luca Pacioli de prenten met de verschillende geometrische vormen. Nu zou Da Vinci niet Da Vinci zijn als hij deze taaie kost niet op een geheel eigen wijze tot leven laat komen in zijn prenten. Zo zijn veel van de figuren in perspectief opengewerkt alsof ze zo van het papier af kunnen rollen. Daarnaast is het gebruik van kleur niet geschuwd. Dat alles maakt dit boek wonderschoon van inhoud en uiterlijk. Luca Pacioli vatte het allemaal nog een keer goed samen, want hij was namelijk niet de eerste die een boek schreef over dit onderwerp.

Verhandelingen over de gulden snede komen we aanvankelijk alleen op wiskundig gebied tegen. De eerste die er expliciet over schreef was Euclides. Dit was een Griekse wiskundige uit de 3e eeuw v.Chr. die werkzaam was in de bibliotheek van Alexandrië. In zijn geschrift "Elementen" geeft hij de eerst bekende definitie van de gulden snede, die hij aanduidde als "extreme en gemiddelde verhouding". Zijn verhandeling over het onderwerp werd in 1509 aan de vergetelheid ontrukt door Luca Pacioli. In de Divina Proportione noemt deze de gulden snede de "goddelijke verhouding". In de categorie "Beter goed gejat dan slecht verzonnen" staat het boek Divina proportione op een hoge plaats in de ranglijst.