Noah Doely

Hee, dit lijkt wel een beetje op een mengeling van wat ik eerder in mijn kabinet opnam. Een snuf Parke Harrison en een drupje Kahn en Selesnick zie je wel terug, maar toch weer anders en dus mag Noah Doely niet ontbreken in m'n verzameling. Wat laten zijn hemels mooie beelden je verlangen om op ontdekkingsreis te gaan.

Natuurfotografie

Tegenwoordig pak je je kleine wonderdoosje en schiet je met gemak de mooiste natuurfoto's. Ooit was dat wel anders.  De belichtingstijd voor een fatsoenlijke foto was lang, in de tussentijd mocht er niets bewegen en vervolgens was er nog het ontwikkelprocedé dat roet in het eten kon gooien. De heren die een simpel vogelnest wilden fotograferen zullen wel flink kramp hebben gehad na het nemen van hun foto. En dan was dit nog maar een vogelnest. Scherpe foto's maken van vliegende vogels was er nog lang niet bij, dus waren (en zijn) vogelboeken vaak voorzien van illustraties in plaats van foto's. Als je de foto's uit die tijd met deze kennis bekijkt zijn ze veel meer dan die grijsbruine foto's. Ze zijn bijzondere hoogstandjes uit het verleden.

kijk eens naar het vogeltje

Een foto maken was in de beginjaren van de fotografie  niet echt een dynamische bezigheid. De fotograaf gebruikte nog grote glasplaten met niet al te lichtgevoelige stoffen  als opnamemedium. Er werd niet gewerkt met kunstverlichting, maar met daglicht. Een minste verstoring van het te fotograferen beeld kon de foto onscherp maken. Een minuut lang stil zitten vanwege de belichtingstijd zonder te bewegen was een hele opgave. Er werd dus van alles bedacht om de te portretteren personen stil te laten zitten. Er werden soms zelfs klemmen gebruikt die het hoofd en de armen, aan de achterzijde (dus buiten beeld) ondersteunden om zeker geen bewogen beelden te hebben. Het bekendste voorbeeld is echter de uitdrukking "Kijk eens naar het vogeltje!" De fotograaf had dikwijls een opgezet vogeltje op zijn hand of op de lens van het toestel zitten en de kinderen moesten "naar het vogeltje kijken en mooi stil zitten zodat het niet weg zou vliegen.

Israël David Kiek uit Groningen (1811-1899) gebruikte in ieder geval geen vogeltje. Hij was een was een Nederlands fotopionier zonder pretenties en fotografeerde vaak studenten of andere vrolijke gezelschappen. Hij had veelal lak aan het bevriezen van zijn foto-objecten. Zijn naam werd synoniem met uit de losse pols geschoten foto’s: het kiekje.

Parke Harrison

Parke Harrison maakt wat je noemt fine art fotografie die je op poëtische wijze laat nadenken over hoe wij als mensen omgaan met onze omgeving. Zelf zegt hij dat zijn foto's verhalen vertellen over verlies, menselijke strijd en persoonlijke reflectie in landschappen die de littekens dragen van technologie en overmatig gebruik. Hij streeft er naar om met zijn beelden de verhalen van onze vaak verwarrende, destructieve tijd vast te leggen en slaagt daar in zonder met een vermanend vingertje in de lucht te wijzen. Bij mij roept het het verlangen op om nieuwe wegen te verkennen door anders om te gaan met hetgeen we hebben. Het leven is een experiment, soms gaat het goed en soms fout. Dat is Levolutie.

Beeldvorming

Ach wat zijn ze toch mooi, Oude vergeelde foto's gemaakt met vernuftige technieken die ik niet ga proberen uit te leggen. Zoek maar eens op internet naar fototechnieken met namen als; daguerreotype, tintype, calotype, Autochrome of Collodian. Het levert beeldschone plaatjes uit het verleden op. Dat ze versleten en verweerd zijn maakt ze in mijn ogen enkel mooier en meer bijzonder. Foto's geven weer wat we zien door de ogen van de maker. Dat levert misleidende beelden op zoals het spiegelgrapje hiernaast; een multigraph, maar ook vrolijke beelden op in het pasfotohokje. De film Amelie verandert je blik op de wereld en die van de fotografie op bijzondere wijze. Maar genoeg nostalgie. Hoe zit het met de fotografie van nu? Een beeld vormen van de fotografie van nu is eigenlijk ondoenlijk. Er is zoveel beeld dat we van gekkigheid niet meer weten waar we naar moeten kijken. Het ontdekken van die ene mooie foto is daardoor weer sport geworden. De hooiberg is immers groot genoeg. De een z'n hart gaat daarbij meer kloppen voor meer kunstzinnigge uitingen, de ander intresseert dat nou juist geen Flickr en wil gewoon zijn foto's delen met iederman en vrouw. Het is om het even. Ieder z'n eigen ontwikkeling. Ieder zijn eigen beeldvorming.

Boefjes

Tja, wat is nou een boef. Het ligt er maar aan aan wie je dat vraagt, wanneer je leefde en waar. Nelson Mandela werd door het Zuid afrikaanse bewind ook vastgezet en is vandaag de dag juist een icoon van goedheid. Maar even niet afdwalen. Dit gaat over echte boeven, kruimeldieven en moordenaars. Ze zijn gelukkig al een tijdje dood of toch in ieder geval ouder dan 90.

NLW MS 23203B is een register dat werd bijgehouden door de Cardiganshire Constabulary van criminelen in Wales, tussen 1897 en 1933 waarin vele foto's van kleine tot grotere criminelen.

Het fotograferen van criminelen was in de beginperiode van de fotografie nog geen gemeengoed. In de negentiende eeuw ontstonden er vele gedragstheorieën die fysieke kenmerken koppelden aan een bepaald gedrag. Het nemen van foto's van criminelen werd dan ook gezien als een middel om vast te kunnen stellen welke kenmerken wezen op een aanleg om de illegale activiteiten te ontplooien en wat nu wees op criminele genen. Uiteindelijk bleek het natuurlijk allemaal vergezocht, tenminste ik kan er niets vreemds aan ontdekken. Sommige van deze mensen zijn regelrecht arm, pokdalig, echte sloebers. Maar vergis je niet; een groot deel zit gewoon strak in het pak en is goed verzorgt. Wellicht zijn dat de echte sluwe vossen. Vandaag de dag is het "wapenarsenaal" van de politieresearch sterk uitgebreid, al blijven foto's voor registratie van het plaats van delict en de documentatie van bewijs een grote rol spelen. Een ding veranderd niet; boeven, kruimeldieven en moordenaars zijn helaas van alle tijden.

Bekijk de karakteristieke koppen van de boefjes hier