Zwarte Noga

Wat de geschiedenis van zwarte noga precies is, geen idee (en de Fransen zelf zijn er ook niet echt uit) , maar wat ik wel weet is dat als je deze Zuid-Franse noga eens geproefd hebt alle anderen een beetje tegen vallen. Zwarte noga is niet wit (zoals het spul elders) en wordt gemaakt van ongepelde Provence amandelen, lokale lavendelhoning en een beetje sinaasappelschil uit eigen boomgaard. Zelf proefde ik deze noga in het plaatsje Saint Didier in Zuid-Frankrijk. Ik ben overtuigd; het is echt de lekkerste noga van de wereld!

Voor de zelf-makers volgt hier (bij benadering) het recept:


500 g lavendelhoning
500 g amandelen met vlies
50 g  druivensuiker
50 g water
klein beetje rasp van een sinaasappelschil

Amandelen licht roosteren. Sinaasappelschil raspen en bij de nog warme amandelen doen (dit is maar een vleugje van de smaak, dus niet te veel toevoegen).  Amandelen in de warme pan laten zodat ze niet te hard afkoelen (da's namelijk niet handig bij het door elkaar roeren).
Water en druivensuiker in een pan oplossen en laten inkoken tot er een dikke stroop ontstaat (glucose-stroop). 50 gram van deze stroop samen met de lavendelhoning verhitten totdat het mengsel (donker)bruin kleurt. Alle warme ingrediënten door elkaar roeren en op bakpapier uitstorten tot een laag van ongeveer 1,5 cm dik.

Na afkoelen niet direct helemaal opeten, want dat schijnt toch een beetje ongezond te zijn.

Bijproducten

Dat bijtjes in zwermen en rijtjes helemaal geen honing uit een kelk zuigen was een bij vele al bekend. Herman van Veen bedoelde natuurlijk nectar, maar dat is zo'n moeilijk woord en onbekend bij kinderen. De nectar en stuifmeel dat de bijen verzamelen zetten die vlijtige insecten om naar enkele producten die we allemaal (van groot tot klein) kennen. Bijenwas en natuurlijk honing. Echte Bij-producten.

Als was was was, was was was. Maar daar heb je niets aan als je wilt weten hoe die was nu eigenlik ontstaat. Nu, een bij eet nectar en stuifmeel. Dit beland in de maag van de bij en twintig uur later breekt bij de bij het zweet uit. Et voilà; ruwe bijenwas. De was die uit acht zeer kleine wasklieren aan de onderzijde van het achterlijf uit de bij gekomen is is eerst nog kleur- en geurloos. De bij neemt het uitgezwete spul in haar bek en kauwt het dan met toevoeging van wat speeksel tot een korreltje. Een korreltje was. Duizenden van zulke korreltjes op elkaar geplakt vormen een raatwerk van zeshoekige raten die pas na enige tijd door inwerking van honing en stuifmeel de gele kleur en de heerlijke geur van de bijenwas verkrijgen.

Weer even terug naar de bijen en de nectar die ze in zwermen en rijen uit de bloemkelken halen. De bijen zuigen de nectar uit de kelk van de bloem en bij aankomst in de bijenkorf wordt de nectar afgegeven aan andere bijen die de nectar omzetten met enzymen naar honing. Hiervoor wordt de nectar meerdere keren “opgekotst”. Hierbij komen er steeds wat meer enzymen bij de nectar waardoor deze fementeert en vocht verliest. Eigenlijk is hetgeen wij zo enorm smakelijk vinden bijenbraaksel. Het is maar dat je het weet. De honing die uiteindelijk door de werksters opgeslagen wordt heeft door de "herkauw"-behandeling" een vele male zoetere smaak gekregen dan de oorspronkelijke nectar. Na het opslaan rijpt de honing en wordt het bijzondere goedje beter bestand tegen bederf. Daarmee is de honing slingerklaar voor de imker.

Bekijk hier een instructiefilmpje van Bert Vischer over honingslingeren (en gratis en voor niets ook uitleg over de wondere wereld van de filatelie)